Kazım Ünal ile Euronewsport Dergisi Röportajı
– Savunma Sanayii Müsteşarlığı’nın cumhurbaşkanlığı düzeyine yükseltilmesiyle birlikte, yerli üretim çabaları hız kazanmaya başladı. Özellikle kara araçları alanında uluslararası şirketler için ürün üretmeyi başaran Menatek Yönetim Kurulu Başkanı Kazım Ünal, sorularımızı yanıtlayarak, yeni oluşturulan sistemle sektörün geleceğine inandıklarını belirtti.
– Kamu sektöründe ve Savunma Sanayii Müsteşarlığı’nda bir değişiklik oldu. Bu değişikliğin özel sektöre yansımasını anlatır mısınız?
– Yeni düzene geçişle birlikte, eski bürokratik sürecin daha da kısalacağını ve daha hızlı karar alma mekanizmalarının işleyeceğini düşünüyoruz.
Zaman, bu gelişmeyi daha net bir şekilde gösterecektir. Ancak eski sistemi düşündüğümüzde, karar alma mekanizmalarının daha yavaş işlediğini görebiliyorduk. Savunma sanayisi gibi özel alanlarda, kararları ne kadar hızlı alabilirsek, o kadar ilerleyebiliriz. Bu nedenle, bu değişimin sektör üzerinde olumlu bir etkisi olacağını düşünüyorum.
– Savunma sanayindeki projelerin uzun yıllar sürdüğünü biliyoruz; örneğin Altay projesi çok yavaş ilerledi. Gelecekte ulusal projelerin daha hızlı yürütüleceğini söyleyebilir miyiz?
– Menatek olarak, Altay projesinde başından beri yer alan bir şirketiz. Gerçekten de Altay projesi bizim için uzun yıllar sürdü. Yeni sistemle birlikte ulusal projelerin hayata geçirilmesinin hızlanacağını ve Türk savunma sanayisinin daha istikrarlı ve güçlü hale geleceğini umuyoruz.
– Savunma Sanayii Başkanlığı artık planlama görevini de üstlenmiştir. Sektörün geleceği açısından bu durumu nasıl değerlendiriyorsunuz?
– Bu karar, tüm sistemi tepeden görebilme açısından çok önemli olarak değerlendiriliyor. Bugün, Savunma Sanayii Başkanlığı belki de komşu ülkelerdeki savunma sanayisindeki gelişmeleri inceleyip planlar hazırlayacaktır.
Elbette Türk Silahlı Kuvvetleri kendi ihtiyaçlarını belirleyecektir, ancak Savunma Sanayii Başkanlığı, onların göremeyeceği birçok gelişmeyi tespit edecek ve bunların üretilmesini talep edecektir. Özellikle son on yılda savunma sanayisine verilen önemin daha iyi anlaşıldığını düşünüyorum. En kritik anda bir ürünü ithal etmek istediğinizde, bu ürünün lisansı olduğunu söyleyerek önünüze engeller koyabilirler. Bugün Almanya, Türkiye’ye gizli bir ambargo uygulamaktadır. Almanya ile yaptığımız müzakerelerde, fiyat anlaşmamız olmasına ve teslimat süresinin kesin olmasına rağmen ürünü bize teslim etmiyorlar. Gizli bir ambargo uyguluyorlar. Bu nedenle, savunma sanayii alanında kendi ihtiyaçlarımızı kendimiz üretmeliyiz. Bu konuda bir istek ve heyecan var ve bu heyecanı kaybetmeden üretim yapmamız gerekiyor.
– Dolayısıyla, yerli üretimin önemini anlamamız gerektiğini düşünüyorum.
– Türkiye, yerli üretimde zorluklar yaşıyor. ABD’li veya Alman şirketler, bize verdikleri ürünlerin teknik bilgilerini paylaşmıyorlar. Bu ürünleri geliştirmek için tersine mühendislik yoluyla çalışıyoruz.
Ürünü elimize alıp anlamaya çalışıyoruz. Bugün itibariyle gelişmiş ülkelerden çok da farklı bir noktada değiliz, ancak aramızda deneyim farkı var. Onlar içten yanmalı motoru 1700’lerde geliştirirken, biz montaj sanayisini 1968’de kurduk. 170 yıl sonra aynı işi yapmaya çalışıyoruz. Şu anda geldiğimiz noktada, 170 yıllık fark belki 7, belki 10 yıla indi. Biz de bunu başarabilir ve aynı noktaya ulaşabiliriz. Çalışma kararlılığımızı kaybetmediğimiz sürece.
Altay projesinde çalışmaya devam ediyor musunuz?
Altay projesinde yer almaya devam ediyoruz. Menatek olarak hem ABD hem de Alman tanklarının alt sistemlerinde çalıştık. Bu nedenle Menatek’in en büyük dileği, bu birikimi yerli tank projemize aktarmaktır. Bu konuda BMC ile görüşmelerimiz devam ediyor, ancak henüz sonuçlandırılmadı.
Savunma sanayii alanında KOBİ’leri desteklemeye yönelik çabalar var. Bu konudaki görüşlerinizi alabilir miyiz?
KOBİ’lerimizin bu alanda yeterince desteklendiğini düşünmüyoruz. Son yıllarda destek arttı, bunu inkar etmiyoruz, ancak bu yeterli değil.
Savunma Sanayii Başkanlığı, Türkiye’de üretim yapan tüm KOBİ’leri görebilmeli ve kimin ne yaptığını bilmelidir. Elinde verilere sahip olması gerekir. Böyle bir yöntemle yola çıkarsa, herkese katkı sağlayacaktır. Herkesin Savunma Sanayii Başkanlığı’nın rehberliğinde gelişmesi gerekir. Menatek olarak 2004 yılından beri ABD için parça üretiyoruz. Savunma Sanayii Müsteşarlığı’na bir mektup yazdım ve Türkiye’deki Adapazarı ve Kayseri fabrikalarında tanklar ve topçu silahları için hangi ürünlerin üretildiğini bize bildirirseniz, bu ürünleri ABD’de tanıtıp satışlarına aracılık edebileceğimizi belirttim. Buradan çok büyük siparişler alabileceğimizi belirttik, ancak herhangi bir yanıt alamadık. Bu nedenle, Cumhurbaşkanlığı’ndan beklentimiz, Menatek gibi KOBİ’leri ana platformlarla bir araya getirerek işbirliğimizi güçlendirmektir.
Menatek olarak ihracatla ilgili faaliyetlerinizden bahsedebilir misiniz?
Menatek olarak ABD ile çok iyi bir iş birliği içindeyiz, çünkü onların sunduğu teknik şartnameleri değerlendirebilen, okuyabilen ve test edebilen bir şirket haline geldik. Bu nedenle, ihracatımızı ağırlıklı olarak ABD, İngiltere, Avrupa ve bazı Uzak Doğu ile Orta Asya ülkelerine yapıyoruz.
Yurtiçi çalışmalarınız hakkında bize bilgi verebilir misiniz?
Menatek olarak bu konudaki hedeflerimiz oldukça büyük. 2017 yılında, yurtdışı müşterilerimizin talepleri doğrultusunda kendi tasarımımız olan yerli ürünleri üretmeye başladık. Bu gelişme, mühendislerimiz sayesinde gerçekleşti. Bu ürünleri üretirken, ihracatımızı artırmak amacıyla uluslararası şirketlerle sağlam iş gelişmeleri kaydetmeye devam ediyoruz. Çalışmalarımızın sonucunda yerli orijinal ürünler üretmeyi başardık ve önümüzdeki dönemde sektöre yeni ve daha iddialı ürünler sunarak yerelleştirme oranına katkımızı artırmayı hedefliyoruz.
Euronewsport
